พามาชม: นิทรรศการ หนึ่งปี นิรโทษกรรมประชาชน ย้อนดูคอลเลคชันที่ใช้ในการรณรงค์และมุมมองชีวิตของนักโทษทางการเมือง

21 กุมภาพันธ์ 2568  เวลา 17.00 - 20.30 น. ที่ห้อง 102 คณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ กลุ่ม Thumb rights จัดกิจกรรม “EXCLUSIVE TALK 1 ปีนิรโทษกรรมประชาชน” เพื่ออัพเดทความคืบหน้าของร่างกฎหมายนิรโทษกรรมประชาชนเพื่อแก้ไขปัญหาคดีการเมืองและความเเป็นไปได้ที่กฎหมายนี้จะผ่านออกมาบังคับใช้

โดยแขกรับเชิญที่น่าสนใจที่ผลัดเปลี่ยนกันมาพูดคุย ได้แก่ พูนสุข พูนสุขเจริญ หรือ ทนายเมย์ และ ณัฐฐา อัชฌานุเคราะห์ จากศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน, ธี ถิรนัย และ มายด์ ชัยพร นักเคลื่อนไหวแนวร่วมอาชีวะฟันเฟืองประชาธิปไตย และอดีตผู้ต้องขังทางการเมือง, ณธกร นิธิศจรูญเดช จาก Amnesty International Thailand, ณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ ผู้นำฝ่ายค้านจากพรรคประชาชน และนัสรี พุ่มเกื้อ จาก ThumbRights

ในงานนี้ พิพิธภัณฑ์สามัญชนได้มีโอกาสมาร่วมออกบูธจัดแสดงจดหมายและเอกสารที่เกี่ยวข้องกับนักโทษการเมืองรวมไปถึงคอลเลคชันเสื้อที่เคยถูกใช้ในการผลักดันกฏหมายที่เกี่ยวข้องของภาคประชาชนเพื่อบอกเล่าประวัติศาสตร์คดีทางการเมืองของประชาชนผู้ได้รับผลกระทบ  โดยนอกจากบูธของพิพิธภัณฑ์แล้ว ก็ยังมีบูธกิจกรรมจากเครือข่ายภาคประชาชนที่มาร่วมจัดด้วย ได้แก่ แนวร่วมธรรมศาสตร์และการชุมนุม, ไอลอว์, Freedom Bridge, สภานักศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และ Amnesty International Thailand 
 

บูธนิทรรศการของพิพิธภัณฑ์สามัญชนตั้งอยู่บริเวณทางเดินหน้าห้อง 102 ภายในอาคารคณะสังคมสงเคราะห์ ประกอบไปด้วยสามมุมจัดแสดงหลัก ได้แก่ มุมจดหมายและภาพวาดภายในห้องพิจารณาคดีของนักโทษการเมือง, มุมจัดแสดงเสื้อรณรงค์ปล่อยนักโทษการเมือง

และ มุมจัดแสดงภาพวาดผลงานของบุ้ง เนติพร เสน่ห์สังคม หรือ 'บุ้ง ทะลุวัง' นักโทษคดีการเมืองที่เสียชีวิตระหว่างถูกขังอยู่ในเรือนจำ และเอกสารแถลงการณ์ข้อเรียกร้องที่ถูกอ่านโดยรุ้ง ปนัสยา แกนนำการชุมนุมปี 2564 ระหว่างการชุมนุมราษฎรประสงค์ยกเลิก 112 บริเวณสี่แยกราชประสงค์เมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2564 กับรอยเปื้อนเลือดของรุ้งจากการกรีดข้อมือของตนเองเป็นหมายเลข 112 เพื่อสื่อนัยยะของการต่อต้านการบังคับใช้มาตรา 112 กับประชาชน
 

บนกำแพงโซนจัดแสดงจดหมายนักโทษการเมืองที่เรานำมาจัดแสดงในครั้งนี้ประกอบไปด้วยของ เก็ท โสภณ, ขนุน สิรภพ, บัสบาส มงคล, อานนท์ นำภา และก้อง อุกฤษฏ์ รวมไปถึงภาพวาดจากห้องพิจารณาคดี

ในส่วนของมุมจัดแสดงคอลเลคชันเสื้อจะมาในธีมของการรณรงค์ด้านกฏหมายจากภาคประชาชน เช่น เสื้อ รณรงค์ร่างกฏหมายนิรโทษกรรมประชาชน เมื่อปี 2567 ทั้งเวอร์ชันสีฟ้า และสีขาวที่มีลายเซ็นและข้อความที่เขียนโดยผู้ถูกดำเนินคดีการเมืองโดยเฉพาะคดีมาตรา 112 เป็นต้น รวมไปถึง เสื้อลาย แก้มาตรา 112 ที่เสนอโดยคณะรณรงค์แก้ไขประมวลกฏหมายอาญามาตรา 112 หรือ ครก.112 เมื่อปี 2555 และเสื้อลายภาพวาดของทนายอานนท์ นำภา 

สำหรับส่วนสุดท้ายจะเป็นมุมจัดแสดงภาพวาดของบุ้ง เนติพร ที่ได้เข้าร่วมในกิจกรรม 'ให้อาร์ตมันฮีล' art therapy ศิลปะบำบัดที่ให้ผู้เข้าร่วมสะท้อนความรู้สึก ประสบการณ์ส่วนตัว รวมไปถึงความหวัง และความฝันผ่านกิจกรรมทางศิลปะที่จัดโดยมูลนิธิผสานวัฒนธรรม เมื่อเดือนธันวาคม 2566 ซึ่งภาพวาดของบุ้งที่เรานำมาจัดแสดงเป็นภาพอนาคตที่ใฝ่ฝันของบุ้ง ที่ปรารถนาการได้ไปเที่ยวชมวิวทิวทัศน์ในต่างประเทศกับครอบครัวและคนที่เธอรักโดยไม่ต้องขออนุญาตศาล โดยเธอหวังว่าสถานการณ์ทางการเมืองในอนาคตจะดีขึ้น แต่ทว่า ต่อมาเธอก็เสียชีวิตเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม 2567 หลังอดอาหารระหว่างถูกคุมขังเพื่อเรียกร้องสิทธิการประกันตัวของผู้ต้องขังคดีการเมืองทุกคน และเรียกร้องให้มีการปฏิรูปกระบวนการยุติธรรม

นอกจากภาพวาดของบุ้งดังกล่าว และแถลงการณ์เปื้อนเลือดของรุ้งที่จัดแสดงบนโต๊ะหน้าห้องจัดงานแล้ว ทางพิพิธภัณฑ์ก็ยังได้นำกระเป๋าผ้าที่เป็นของที่ระลึกในวันฌาปนกิจของบุ้งเมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2567 ไปจัดแสดงในงานครั้งนี้เพื่อให้สอดคล้องกับประเด็นนิรโทษกรรมนักโทษการเมืองและกระบวนการยุติธรรมที่ถูกกล่าวถึงในงานด้วย